Grupo Operativo do AGACAL – FEADER 2022 (2022/023B)
O proxecto GREENSOILVIN xorde como resposta á necesidade de atopar alternativas sostibles á fertilización química convencional na viticultura. No contexto das D.O. Rías Baixas e Monterrei, esta iniciativa propuxo avaliar o impacto agronómico, ambiental e enolóxico de novas estratexias de manexo do viñedo baseadas no uso de cubertas vexetais (principalmente leguminosas e cereais) como abono verde. A iniciativa partía da hipótese de que este tipo de fertilización natural podería reducir a dependencia de insumos sintéticos, mellorar a saúde do solo e xerar viños con perfís diferenciados, respondendo así ás demandas de sostibilidade do sector.
O obxectivo principal foi comparar os efectos de tres estratexias de fertilización: (1) fertilización química ao 100 %, (2) fertilización química ao 50 % combinada coa sementeira de cuberta vexetal, e (3) só cuberta vexetal sen fertilizantes químicos. Estas estratexias aplicáronse en distintas parcelas e sistemas de condución (espaldeira, parra, pendente), avaliando a súa influencia sobre a fertilidade do solo, a biodiversidade microbiana, a sanidade e produtividade do viñedo, e a calidade sensorial dos viños elaborados a partir de cada tratamento.
Os resultados amosan que as cubertas vexetais, especialmente en modalidade de mulching, achegaron unha fertilidade comparable á dos fertilizantes químicos nun só ciclo de cultivo, mellorando ademais a biodiversidade microbiana do solo. A nivel vitícola, observouse unha tendencia positiva no rendemento e un mellor equilibrio vexetativo (índice de Ravaz) nos tratamentos combinados. Os viños derivados dos tratamentos só con cuberta vexetal presentaron perfís sensoriais máis complexos e voluminosos, mentres que os viños con fertilización química foron máis directos e frescos. Os tratamentos mixtos ofreceron viños equilibrados, o que suxire que poden representar un compromiso técnico axeitado entre sostibilidade e consistencia enolóxica.
O proxecto iniciouse en xuño de 2022 e finalizou en novembro de 2024, cun orzamento total de 179.993,21 € (100 % subvencionado), no que Paco & Lola participou cun orzamento de 27.924,81 €. Paco & Lola foi a entidade líder do proxecto, no que tamén participaron Viñedos Altos de Torona SL, Bodegas Martín Códax SAU e a Universidade de Vigo – Campus de Ourense.
